حکومتداری الکترونیکی

حکومتداری الکترونیکی یا E-Government) به معنای استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات برای ارائه خدمات دولتی به شهروندان و تعامل بین دولت و شهروندان است. در حکومتداری الکترونیکی، فرآیندهای اقتصادی، اداری و خدمات دولتی به طور آنلاین و الکترونیکی ارائه می ‌شوند. این شامل ارائه اطلاعات، جمع آوری عواید به گونه الکترونیکی، پرداخت‌ های آنلاین، ثبت نام آنلاین، ارسال درخواست‌ها و دریافت مدارک، و سایر خدمات مشابه می باشد.

حکومتداری الکترونیکی به دولت‌ها کمک می‌ کند تا فرآیند‌های اداری و اقتصادی خویش را بهبود بخشیده و خدمات دولتی را به شهروندان به صورت سریعتر، موثرتر و شفاف‌تر ارائه دهند. نقش حکومتداری الکترونیکی یا (E-Government)  می‌ تواند به اقتصاد کشور نیز  نهایت موثر باشد. در حکومتداری الکترونیکی شهروندان میتوانند به خدمات دولتی به صورت انلاین دسترسی کامل داشته باشند که این امر باعث می شود تا از ضیاع وقت جلوگیری و استفاده از حکومتداری الکترونیکی زمان و هزینه های مرتبط با فرایندهای اداری را کاهش دهد. مضافاً حکومتداری الکترونیکی میتواند شفافیت را در فرایند کارهای دولتی افزایش دهد. ارائه خدمات الکترونیکی به شهروندان و کسب و کارها، فرصتی را برای مشاهده و ارزیابی عملکرد دولت فراهم می‌کند. اینکه وزارت مالیه مسئولیت جمع آوری عواید را به عهده دارد، میتواند با استفاده تکنالوژی عواید را به گونه شفاف از سراسر کشور جمع آوری نموده و در کاهش هزینه های دولتی نیز نقش نهایت موثر داشته باشد که معمولاً فرآیندهای الکترونیکی سریع‌تر، خطاکم‌تر و قابل اطمینان‌تر هستند که باعث بهبود کارایی دوایر دولتی می شود. حکومتداری الکترونیکی امکان انجام تجارت الکترونیکی را بیشتر تسهیل می‌کند. با ایجاد زیرساخت‌های الکترونیکی، سازمان ها میتوانند به صورت آنلاین کسب و کار خود را راه‌ اندازی کنند، محصولات و خدمات خود را به بازارهای بین‌المللی عرضه کنند و معاملات مالی را به صورت الکترونیکی انجام دهند. این امر باعث رشد تجارت الکترونیکی در کشور می ‌شود و  به کاهش نرخ بیکاری در کشور منجر شده و اقتصاد کشور را رونق بیشتر می دهد.

به طور کلی، حکومتداری الکترونیکی یک رویکرد استراتژیک است که هدف آن بهبود ارتباط و ارائه خدمات دولتی به شهروندان با استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات است. هر کشوری می‌ تواند بر اساس نیازمندی و منابع خود، نظام حکومتداری الکترونیکی خود را طراحی و پیاده ‌سازی کند. این می‌تواند شامل توسعه سیستم انلاین، ایجاد پلتفرم‌های تعاملی، ارائه آموزش‌های مرتبط با استفاده از تکنالوژی به کارکنان دولتی و شهروندان، و ایجاد قوانین و مقررات مرتبط با حمایت از حکومت داری الکترونیکی است.

موفقیت حکومت داری الکترونیکی نیازمند توجه به جوانب فنی، اداری، امنیتی و قانونی است. همچنین، تأمین منابع مالی و فنی، آموزش و آگاهی شهروندان، ایجاد همکاری و هماهنگی میان دولت و بخش خصوصی، و رعایت حقوق حریم خصوصی و امنیت اطلاعات نیز از جوانب مهم در پیاده ‌سازی حکومتداری الکترونیکی می‌باشد.

در سال‌های اخیر، وزارت مالیه تلاش کرده‌ است تا تمامی بخش های مرتبط خویش را توسعه داده و خدمات دولتی، جمع آوری عواید مالیاتی و غیر مالیاتی و تمامی گمرکات کشور را به صورت الکترونیکی مزین نماید. با این حال، پیاده ‌سازی حکومتداری الکترونیکی نیازمند زمان، تلاش و تعهد دولت و جامعه است و همچنین باید با توجه به شرایط و نیازهای خاص هر کشور انجام شود.